601 Yurtdışı Satışlar, tek düzen hesap planında Gelir Tablosu hesapları içinde 60 Brüt Satışlar grubunda yer alır. Yurt dışında satılan mal ve hizmetler karşılığında alınan veya alınacak toplam değerler bu hesapta izlenir. Bu yazıda hesabın tanımı, işleyişi ve yevmiye örnekleri ele alınır.
601 Yurtdışı Satışlar Nedir?
Tek düzen hesap planı açıklamalarına göre 601 Yurtdışı Satışlar, yurt dışında satılan mal ve hizmetlere ilişkin hasılatın izlendiği hesaptır. İşleyiş, yurt içi satışlarda olduğu gibidir.
Yurt içi hasılat 600 Yurtiçi Satışlar hesabında kalır. Ayrım, brüt satışların coğrafi niteliğini gelir tablosunda görünür kılar.
İşleyiş
Dövizli işlemlerde hasılatın TL karşılığı kayda alınır. Kur farklarının hangi hesaba yazılacağı işlemin niteliğine ve ilgili mevzuata göre belirlenir.
Hesap Kırılımı
Teknomax örnek hesap planında döviz bazlı muavinler bulunur:
Mevzuat Ve İhracat Kapsamı
Belgelendirme: İhracat ve yurt dışı teslimler gümrük beyannamesi, e-fatura ve ilgili ihracat belgeleriyle dayandırılır.
KDV: İhracat teslimlerinde KDV uygulaması ilgili mevzuata göre şekillenir. Güncel istisna ve iade koşulları ilgili mevzuattan kontrol edilir.
Kur: Dövizli alacak ve hasılat tutarlarında dönem sonu değerleme kuralları ayrıca değerlendirilir.
Yevmiye Örnekleri
Örnek 1: Dövizli Yurt Dışı Satış
15.06.2025 tarihinde yurt dışı müşteriye 10.000 USD bedelle mal satılmıştır. İşlem kuru 32,00 TL, TL karşılığı 320.000 TL’dir. KDV istisnalı kabul edilmiştir. Kayıt nasıl yapılır?
15.06.2025 – Yurt Dışı Satış
Açıklama: Yurt dışı alıcı borçlanır. Hasılat TL karşılığı ile 601’e alacak yazılır. İşleme özgü KDV durumu belge ve mevzuata göre ayrıca değerlendirilir.
Örnek 2: İhracat Bedelinin Bankaya Gelmesi
20.06.2025 tarihinde aynı alıcıdan 320.000 TL karşılığı bedel vadesiz hesaba gelmiştir. Kayıt nasıl yapılır?
20.06.2025 – İhracat Bedeli Tahsilatı
Açıklama: Tahsilat 102 Bankalar hesabına borç, yurt dışı alıcı hesabına alacak kaydedilir. Hasılat kaydı satış anında yapıldığı için yeniden 601 çalıştırılmaz.
Örnek 3: Dönem Sonu 601 Devri
31.12.2025 tarihinde 601 hesabının alacak bakiyesi 450.000 TL’dir. Kapanış kaydı nasıl yapılır?
31.12.2025 – 601 Hesabının 690’a Devri
Açıklama: Dönem sonunda yurt dışı hasılat bakiyesi 690 Dönem Kârı Veya Zararı hesabına aktarılır.
Önemli Noktalar
Kontrol Ve Denetim
Sonuç
601 Yurtdışı Satışlar, brüt satışlar içinde yurt dışı hasılatı izler. Doğru coğrafi ayrım ve belgeye dayalı kayıt, gelir tablosu izlenebilirliğini güçlendirir.
Yevmiye örnekleri, Teknomax örnek hesap planındaki muavin kırılımlarıyla düzenlenmiştir. Özel durumlarda güncel mevzuat ve işletmenin hesap planı esas alınmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
601 Yurtdışı Satışlar nedir?
Tek düzen hesap planına göre 601 Yurtdışı Satışlar, yurt dışında satılan mal ve hizmetler karşılığında alınan veya alınacak toplam değerlerin izlendiği hesaptır.
Satışta hesap alacaklanır.
600 ile 601 farkı nedir?
600 Yurtiçi Satışlar yurt içi hasılatı, 601 yurt dışı hasılatı izler. Her ikisi de 60 Brüt Satışlar grubundadır.
Dövizli ihracat nasıl kaydedilir?
Hasılat, işlem tarihindeki kur üzerinden TL karşılığı ile 601’e alacak yazılır. Alıcı cari hesabı borçlanır.
Dönem sonunda 601 ne olur?
Alacak bakiyesi 690 Dönem Kârı Veya Zararı hesabına aktarılarak kapatılır.


