Örnek 1: Şüpheli Alacak Karşılığı Ayrılması
31.12.2025 tarihinde 72.000 TL şüpheli alacağa tam karşılık ayrılacaktır. Kayıt nasıl yapılır?
31.12.2025 – Şüpheli Alacak Karşılığı
| HESAP KODU | HESAP ADI | BORÇ | ALACAK |
|---|
| 654 0 | Karşılık Giderleri (-) | 72.000,00 | |
| 129 | Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı (-) | | 72.000,00 |
| TOPLAM | | 72.000,00 | 72.000,00 |
Açıklama: Gider 654’e, karşılık 129’a yazılır.
128 Şüpheli Ticari Alacaklar bakiyesi ayrıca durur. Bilançoda net alacak 128 eksi 129 ile görünür.
Örnek 2: Tahsilatta Karşılık İptali
15.09.2025 tarihinde 72.000 TL’nin tamamı tahsil edilmiş, karşılık iptal edilecektir. Kayıt nasıl yapılır?
15.09.2025 – Karşılık İptali
| HESAP KODU | HESAP ADI | BORÇ | ALACAK |
|---|
| 129 | Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı (-) | 72.000,00 | |
| 644 0 | Konusu Kalmayan Karşılıklar | | 72.000,00 |
| TOPLAM | | 72.000,00 | 72.000,00 |
Açıklama: Karşılık kapanır, 644’e yazılır. 128 tahsilat kaydı ayrı yapılır. Tahsilattan sonra 129 açık bırakılırsa bilanço yanıltıcı kalır.
Örnek 3: Değersiz Alacak Kayıttan Düşme
20.08.2025 tarihinde 72.000 TL alacak değersiz hale gelmiştir. Kayıt nasıl yapılır?
20.08.2025 – Değersiz Alacak Mahsubu
| HESAP KODU | HESAP ADI | BORÇ | ALACAK |
|---|
| 129 | Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı (-) | 72.000,00 | |
| 128 1 TL | TL Şüpheli Cari Alacaklar | | 72.000,00 |
| TOPLAM | | 72.000,00 | 72.000,00 |
Açıklama: Karşılık ile şüpheli alacak mahsup edilir. Hem 128 hem 129 kapanır. Daha önce karşılık ayrılmamışsa önce karşılık, sonra mahsup sırası izlenir.
30.11.2025 tarihinde 50.000 TL şüpheli alacağın 20.000 TL’si teminatlıdır. Teminatsız 30.000 TL için karşılık ayrılacaktır. Kayıt nasıl yapılır?
30.11.2025 – Kısmi Karşılık
| HESAP KODU | HESAP ADI | BORÇ | ALACAK |
|---|
| 654 0 | Karşılık Giderleri (-) | 30.000,00 | |
| 129 | Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı (-) | | 30.000,00 |
| TOPLAM | | 30.000,00 | 30.000,00 |
Açıklama: Teminatlı kısım karşılık dışında bırakılır. Yalnızca tahsil riski taşıyan 30.000 TL için karşılık ayrılır. 128’deki brüt bakiye 50.000 TL olarak kalır.
