151 Yarı Mamuller – Üretim, tek düzen hesap planında Dönen Varlıklar altında stoklar grubunda yer alır. Henüz tamamlanmamış ancak maliyet unsurlarından pay almış üretim aşamasındaki mamuller bu hesapta izlenir. Bu yazıda tanım, işleyiş ve yevmiye örnekleri ele alınır.
151 Yarı Mamuller - Üretim Nedir?
Tek düzen hesap planı açıklamalarına göre 151 Yarı Mamuller – Üretim, henüz tam mamul haline gelmemiş ancak direkt ilk madde ve malzeme ile direkt işçilik ve genel üretim giderlerinden belli oranlarda pay almış üretim aşamasındaki mamullerin izlendiği hesaptır.
Hesap 15 Stoklar grubundadır. Girdiler 150 İlk Madde Ve Malzeme ve maliyet hesaplarından gelir. Tamamlanan üretim 152 Mamuller hesabına aktarılır.
İşleyiş
Hesap Kırılımı
Teknomax örnek hesap planında:
Mevzuat Ve Maliyetleme
Yarı mamul tutarı, seçilen maliyet yöntemine (7/A veya 7/B) ve dönem sonu maliyet dağıtımına göre oluşur. Belge ve iş emri izleri korunur. Dönem sonunda tamamlanmamış üretim envanteri ile hesap bakiyesi mutabık olmalıdır.
Yevmiye Örnekleri
Örnek 1: Maliyetlerin Yarı Mamule Yüklenmesi
31.03.2025 tarihinde dönem maliyeti olarak 40.000 TL ilk madde, 15.000 TL işçilik ve 10.000 TL genel üretim gideri yarı mamule yüklenmiştir. Kayıt nasıl yapılır?
31.03.2025 – Yarı Mamule Maliyet Yükleme
| HESAP KODU | HESAP ADI | BORÇ | ALACAK |
|---|---|---|---|
| 151 01 | Yarı Mamüller | 65.000,00 | |
| 711 0 | Direkt İlk Madde Ve Malzeme Giderleri Yansıtması | 40.000,00 | |
| 721 0 | Direkt İşçilik Giderleri Yansıtması | 15.000,00 | |
| 731 0 | Genel Üretim Maliyeti Yansıtması | 10.000,00 | |
| TOPLAM | 65.000,00 | 65.000,00 |
Açıklama: Yansıtma hesapları alacaklanır, biriken üretim maliyeti 151’e borç yazılır. İşletmenin fiili yansıtma kodları plana göre seçilir.
Örnek 2: Tamamlanan Üretimin Mamule Aktarımı
05.04.2025 tarihinde 50.000 TL tutarındaki üretim tamamlanıp mamul ambara alınmıştır. Kayıt nasıl yapılır?
05.04.2025 – Mamule Aktarım
| HESAP KODU | HESAP ADI | BORÇ | ALACAK |
|---|---|---|---|
| 152 01 | Mamüller | 50.000,00 | |
| 151 01 | Yarı Mamüller | 50.000,00 | |
| TOPLAM | 50.000,00 | 50.000,00 |
Açıklama: Tamamlanan maliyet 152 Mamuller hesabına geçer. 151 bakiyesi devam eden işleri gösterir.
Örnek 3: Dönem Sonu Devam Eden Üretim
30.04.2025 tarihinde sayımda devam eden iş 12.000 TL olarak tespit edilmiş ve kayıtla uyumludur. Ek yevmiye gerekmez. Önceki yükleme kaydı nasıl görünür?
30.04.2025 – Devam Eden Üretim Bakiyesi
| HESAP KODU | HESAP ADI | BORÇ | ALACAK |
|---|---|---|---|
| 151 01 | Yarı Mamüller | 12.000,00 | |
| 711 0 | Direkt İlk Madde Ve Malzeme Giderleri Yansıtması | 12.000,00 | |
| TOPLAM | 12.000,00 | 12.000,00 |
Açıklama: Bakiye, tamamlanmamış üretimin maliyetini taşır. Sayım ile fark çıkarsa düzeltme kaydı ayrıca yapılır.
Örnek 4: Kısmi Mamul Çıkışı
10.05.2025 tarihinde aynı iş emrinden 8.000 TL’lik kısım mamule alınmıştır. Kayıt nasıl yapılır?
10.05.2025 – Kısmi Mamul Aktarımı
| HESAP KODU | HESAP ADI | BORÇ | ALACAK |
|---|---|---|---|
| 152 01 | Mamüller | 8.000,00 | |
| 151 01 | Yarı Mamüller | 8.000,00 | |
| TOPLAM | 8.000,00 | 8.000,00 |
Açıklama: Kısmi tamamlanma da aynı mantıkla 151’den 152’ye aktarılır. İş emri bazlı izleme faydalıdır.
Önemli Noktalar
Kontrol Ve Denetim
Sonuç
151 Yarı Mamuller – Üretim, stoklar grubunda üretim hattındaki maliyeti izler. Yükleme ve aktarım disiplinine uyulduğunda mamul ve sonuç hesapları doğru beslenir.
Yevmiye örnekleri Teknomax örnek hesap planıyla düzenlenmiştir. Özel durumlarda işletmenin maliyet sistemi esas alınmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
151 Yarı Mamuller - Üretim nedir?
Henüz mamul olmamış ancak maliyet unsurlarından pay almış üretim aşamasındaki stokların izlendiği hesaptır. Stoklar grubunda yer alır.
Yarı mamul nasıl oluşur?
Dönem sonunda veya maliyetleme sırasında ilk madde, işçilik ve genel üretim giderleri yansıtma yoluyla 151’e borç yazılır.
Mamule aktarım nasıl kaydedilir?
Tamamlanan maliyet 152 Mamuller hesabına borç, 151’e alacak kaydedilir.
151 ile 150 farkı nedir?
150 henüz üretime girmemiş malzemeyi, 151 ise üretim sürecine girmiş maliyeti izler.


